تبلیغات
ایران ، ،تاریخ و فرهنگ ، تات ، تاکستان ، تاتی ، چهره های تات ، هنر - سیزده به در
ایران ، ،تاریخ و فرهنگ ، تات ، تاکستان ، تاتی ، چهره های تات ، هنر

سیزده به در

نویسنده :بهمن رحمانی
تاریخ:دوشنبه 28 بهمن 1392-07:54 ب.ظ

سینزم sinzam :روز سیزده به در،روزطبیعت: در گاه شماری ایرانی ، مردم روز سیزدم فروردین ماه هرسال را گرامی میدارند.
 در این روز مردم شهر و روستا از پیر و جوان ، خرد و کلان دل به آغوش طبیعت می سپارند تا در کنار خانواده و سایر خویشان و وابستگان این روز را به خوشی و خرمی سپری نمایند. آنچنان که میدانید، این جشن از آیین های کهن ایرانیان ، آریاییان ، مادها  ( تات،  کرد )پارس ها و پارت هاست .
شاید فلسفه ی روز سیزدهم ، پایان بخشی به جشن نوروز باشد.زیرا در روز چهاردهم مردم به کا ر و فعالیت می پردازند.بدین ترتیب برای دید و بازدید بهانه ای باقی نمی ماند.
باور بدشگونی و نحس بودن شمار 13 یا روز سیزدهم به فرهنگ ایران و ایرانیان هیچ ارتباطی ندارد و یک باور وارداتی است که از سوی اقوام مهاجم در ایران زمین گسترش یافته است .دست کم اینکه نگارنده در جریان پژوهش های دامنه دار و علمی خود  در متون کهن و تاریخی،  هیچ گونه شواهدی مبنی بر ریشه های  ایرانی این باور دست نیافت !
عصر روز دوازدهم تمامی آنچه که برای روز سیزده به در لازم است مهیا و آماده می شود و باقیمانده آجیل و میوه  جشن نوروز درکنار زیرانداز و وسایل پخت و پز و ..... قرار می گیرد تا در هنگام حرکت بسوی طبیعت چیزی فراموش نشود. مردم از آماده کردن سبزی،  کاهو  و برنج برای تهیه ناهار روز سیزده نیز غفلت نمی شوند و.....
مردم تات تاکستان در روز سیزده بدر سبزه ی سفره عید را به آب جاری می سپردند و این باور هنوز هم پابرجاست .در تاکستان قدیم چند کریز Keriz  (کاریز )بزرگ و مهم وجود داشت از جمله :          کاریز (قنات)  خدایاری  Xodayari  ،  هفتم مهر  Hftome mehr  و ....و نیز چند کاریز فرعی و کوتاه .  کاریز هفتم مهر درفاصله ی اندکی از ریل راه آهن حدود 20متری آن قرار داشت که مردم سبزه  را در آن و یا هر نهر دیگری که درآن آب جاری بود می انداختند.
گروهی از مردم هم برای گذراندن یک روز خوش در کنار خانواده به منطقه فلاحت که باغ بسیار بزرگ میوه بودو درختان گوناگونی چون بادام،  زرد آلو ، شفتالو،  امرود ، سیب و.... در خود داشت واز املاک سلطنتی محسوب می شد،  می رفتند.دختر و پسرهای جوان و زنان و مردان لحظات شاد و خوشی را تا پایان روز در کنار هم سپری می کردند.
از دیگر مکان هایی که مردم در روز سیزدهم به آنجا می رفتند می توان به باغستان ها ، کوهستان های اطراف  ،  کریزابی، آ ق داق ،  تپه ی خندا و....اشاره کرد.
کسانی که به هر دلیلی به باغ یا کوه نمی رفتند ، در بالای پشت بام ها ، فرش ، گلیم یا گستردنی دیگر پهن می کردند و بساط چای،  دوغ ، شربت دوشاب و ناهار و میوه و خوراکی های دیگر را فراهم می کردند. گاهی دف یا دنبک می نواختند و پایکوبی و دست افشانی می کردند و روز را به خوشی و شادمانی به سر می بردند.
رویانیدن سبزه در روز های جشن نوروز وبردن آن به دشت و صحرا و سپردن  به آب جاری نشانه ی عشق و علاقه ی قلبی و عمیق مردم تات به سرسبزی و خرمی طبیعت است .



داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.