تبلیغات
ایران ، ،تاریخ و فرهنگ ، تات ، تاکستان ، تاتی ، چهره های تات ، هنر - مولانا
ایران ، ،تاریخ و فرهنگ ، تات ، تاکستان ، تاتی ، چهره های تات ، هنر

مولانا

نویسنده :بهمن رحمانی
تاریخ:چهارشنبه 8 مهر 1394-10:43 ق.ظ


جلال الدین محمد در قرن هفتم ه.ق

او در6 ربیع الاول  604 ق./ 576 خ.   در شهر بلخ دیده به جهان گشود.
به همین سبب به محمدبلخی شهره گردید.

 نیاکان مولانا ،  همگی  اهل خراسان بوده‌اند.
 پدرش نیز محمد نام داشته است !  او را سلطان العلماء می خواندند.بعدها  به بهاءالدین ولدبن ولد مشهورشده است.او مردی سخنور بوده و مردم بلخ علاقه فراوانی به او داشته اند.
برخی نوشته اند که  وابستگی مردم به بهاء ولد سبب ایجاد ترس و وحشت در حکومت خوارزمشاهی و به ویژه درسلطان محمد خوارزمشاه گردیده است.
 همین موضوع، باعث سختگیری حکومتیان بر بهاءالدین ولد و مهاجرت او به قونیه درترکیه امروزی گردید. اما از بدشانسی در آنجا نیز تحت مخالفت  امام فخر رازی که فردی بانفوذ در دربار خوارزمشاه بود، قرار گرفت.

محمد لقب های چندی داشت. از جمله :

خداوندگار ، خداوندگار عرفان ، مولانا، مولوی، ملّای روم ،ملای رومی ،محمد بلخی،بلخی رومی و گاهی با تخلص خاموش در میان فارس زبانان شهرت یافته است.

جلال الدین محمد در سفر زیارتی که پدرش از بلخ به آن عازم گردید ،همراه پدر بود، در طی این سفر در شهر نیشابور به همراه پدر به دیدار  شیخ عطارنیشابوری ، عارف و شاعر بلند آوازه شتافت .

گفته اند که شیخ فریدالدین عطار ،سفارش مولوی را در همان دوران کودکی 6یا 13
سالگی  به پدر نمود.

در این سفر حج علاوه بر نیشابور، در بغداد نیز مدتی رحل اقامت گزید. ظاهرا به خاطر فتنه تاتارها از بازگشت به وطن منصرف گردید.
به ناچار بهاء الدین ولد در آسیای صغیر (ترکیه امروزی) ساکن شد. اما پس از مدتی براساس دعوت علاء الدین کیقباد به شهر قونیه بازگشت.

جلال الدین محمد در هژده سالگی با گوهر خاتون دختر خواجه لالای سمرقندی ازدواج نمود.  حاصل این ازدواج سه پسر و یک دختر بود.
پس از فوت پدرش، بهاء ولد ، راه پدر را ادامه داده و درتدریس ،هدایت و ارشاد مردم ، عمر خویش را سپری نمود.
مولوی ،درحالیکه که مردم را تربیت می‌نمود ، از خودش نیز غافل نبود. زمانی که موفق به دیدار محقق ترمذی گردید ، شاگرد ی او راپذیرفت تا بتواند از آموزش ها و راهنمایی های او به نهایت بهره‌ببرد.
مولانا به تشویق همین استادش برای تکمیل معلوماتش رنج سفر به حلب را برخود آسان نموه و عازم شهر حلب گردید.
ایشان در شهر حلب علم فقه را از کمال الدین عدیم فرا گرفت و پس از مدتی که به شهر دمشق رفت و از دیدار با محی الدین عربی، عارف و متفکر زمانش نیز کمال استفاده‌ها را برد. از آنجا عازم شهر قونیه گردید و بنابه درخواست سید برهان الدین ، طریق ریاضت را در پیش گرفت.
او پس از مرگ محقق ترمذی به مدت 5 سال مدرس احکام فقهی گردید . نتیجه آن تربیت چهارصد شاگرد در مسایل دینی شد.
 
نوشته اند که:
  روزی شمس وارد مجلس مولانا شد.
 مولانا در کنارش چند کتاب وجود داشت.
شمس از او می‌پرسد:
 این ها چیست؟
مولانا جواب می‌دهد :
 قیل و قال است.
شمس : ترا با این ها چه کار است ؟
شمس کتاب ها را برداشته در داخل حوضی که در آن نزدیکی قرار داشت ،می‌اندازد.
مولانا با ناراحتی می‌گوید:
 ای درویش چه کار کردی ؟
برخی از این  کتاب ها از پدرم رسیده بود . نسخه منحصر بفرد است. و دیگر پیدا نمی‌شود.
 شمس تبریزی :
در این حالت دست به آب برده و کتاب ها را یک یک از آب بیرون می‌کشد ،بدون اینکه آثاری از آب در کتاب ها مانده باشد  ! ! !
مولانا با تعجب پرسید :
 این چه سرّی است؟
شمس گفت :
 این ذوق وحال است که ترا از آن خبری نیست.

 از این زمان است که حال مولانا تغییر یافته و به شوریدگی روی می‌نهد  ،گرگونی و انقلابی در او روی می دهد تا جاییکه کلاس درس و بحث را کناری نهاد و شبانه روز در رکاب شمس تبریزی به خدمت ایستاد.
 و به قول استاد محمد رضاشفیعی کدکنی صاحب اثر کوچه باغ نیشابورو... تولدی دوباره می‌یابد.

هر چند که مولوی در طول زندگی68 ساله خود با بزرگانی چون : عطار نیشابوری ، محقق ترمذی،  کمال الدین عدیم و محی الدین عربی حشر و نشرهایی داشته و از هر کدام توشه‌ای براندوخته است ، اما
 هیچ کدام از آنها مانند شمس تبریزی که در شهر خوی آرمیده است ، در زندگی او اثر گذار نبوده است.
زیرا رابطه‌اش با او شاید از حد استادی و شاگردی بسی فراتر رفته و یک رابطه عاشقانه گردیده است.
 چنانکه پس از آشنایی با شمس، خود را اسیر دست و پا بسته شمس دیده است.

پس از غیبت شمس از زندگی مولانا، با صلاح الدین زرکوب دمخور گردید، الفت او با این عارف ساده دل، سبب حسادت عده‌ای گردید.
 پس از مرگ صلاح الدین، حسان الدین چلبی را به عنوان یار صمیمی خود برگزید.
 نتیجه همنشینی مولوی با حسام الدین، کتاب ارزشمند مثنوی معنوی گردید که حاصل لحظه‌هایی از همصحبتی با حسام‌الدین است.
 او دارای آثار منظوم و منثور دیگری نیز می‌باشداز جمله :

  • مثنوی معنوی ، به زبان فارسی است.
  • غزل های شمس ، غزلیاتی است که مولانا به نام مراد خود شمس سروده است.
  • رباعیات: حاصل اندیشه‌های مولاناست.
  • فیه ما فیه:  به نثر است و حاوی تقریرات مولانا . گاه در پاسخ پرسشی است و زمانی خطاب به شخص معین.
  • مکاتیب: حاصل نامه‌های مولاناست.
  • مجالس سبعه: سخنانی است که مولانا در منبر ایراد فرموده است.

بالاخره روح ناآرام جلاالدین محمد مولوی در غروب خورشید روز یکشنبه5 جمادی الاخر  672ق. /652 خ. بر اثر بیماری ناگهانی که پزشکان زمان  از درمان آن عاجز گشتند به دیار باقی شتافت.
چند نمونه از اشعار مولانا:

ای یوسف خوش نام ما خوش می‌روی بر بام ما

                                       ای درشکسته جام ما ای بردریده دام ما

ای نور ما ای سور ما ای دولت منصور ما

                                       جوشی بنه در شور ما تا می شود انگور ما

ای دلبر و مقصود ما ای قبله و معبود ما

                                       آتش زدی در عود ما نظاره کن در دود ما

ای یار ما عیار ما دام دل خمار ما

                                       پا وامکش از کار ما بستان گرو دستار ما

در گل بمانده پای دل جان می‌دهم چه جای دل

                                       وز آتش سودای دل ای وای دل ای وای ما

----------------------------


بی همگان بسر شود بی تو بسر نمی‌شود

                                     داغ تو دارد این دلم جای دگر نمی‌شود

دیده عقل مست تو چرخه چرخ پست تو

                                     گوش طرب به دست تو بی تو بسر نمی‌شود

جان ز تو جوش می‌کند دل ز تو نوش می‌کند

                                     عقل خروش می‌کند بی تو بسر نمی‌شود

خمر من و خمار من باغ من و بهار من

                                     خواب من و قرار من بی تو بسر نمی‌شود

جاه و جلال من تویی ملکت و مال من تویی

                                     آب زلال من تویی بی تو بسر نمی‌شود

گاه سوی جفا روی گاه سوی وفا روی

                                     آن منی کجا روی بی تو بسر نمی‌شود

دل بنهند برکنی توبه کنند بشکنی

                                     این همه خود تو می‌کنی بی تو بسر نمی‌شود

بی تو اگر بسر شدی زیر جهان زبر شدی

                                     باغ ارم سقر شدی بی تو بسر نمی‌شود

بی تو نه زندگی خوشم بی تو نه مردگی خوشم

                                     سر ز غم تو چون کشم بی تو بسر نمی‌شود

-------------------------------------------


آمده‌ام که سر نهم عشق تو را به سر برم

                                  ور تو بگوییم که نی نی شکنم شکر برم

آمده‌ام چو عقل و جان از همه دیده‌ها نهان

                                  تا سوی جان و دیدگان مشعله نظر برم

آمده‌ام که ره زنم بر سر گنج شه زنم

                                  آمده‌ام که زر برم زر نبرم خبر برم

گر شکند دل مرا جان بدهم به دل شکن

                                  گر ز سرم کله برد من ز میان کمر برم

اوست نشسته در نظر من به کجا نظر کنم

                                 اوست گرفته شهر دل من به کجا سفر برم

آنک ز زخم تیر او کوه شکاف می کند

                                 پیش گشادتیر او وای اگر سپر برم

گفتم آفتاب را گر ببری تو تاب خود

                                 تاب تو را چو تب کند گفت بلی اگر برم

آنک ز تاب روی او نور صفا به دل کشد

                                 و آنک ز جوی حسن او آب سوی جگر برم

در هوس خیال او همچو خیال گشته‌ام

                                 وز سر رشک نام او نام رخ قمر برم

این غزلم جواب آن باده که داشت پیش من

                                 گفت بخور نمی‌خوری پیش کسی دگر برم

----------------------------------------


حیلت رهـــــــــــــا کن عاشقا، دیوانه شو، دیوانه شو
و اندر دل آتش درآ، پـــــــــروانه شو، پـــــــــــروانه شو

 
هم خویش را بیگـــــانه کن، هم خانه را ویــــــرانه کن
و آنگه بیا با عاشقــــــان هم خانه شو، هـم خانه شو

رو سینه را چون سینه ها، هفت آب شــــو از کینه ها
وآنگه شراب عشق را پیمــــانه شو، پیمــــــــــانه شو

باید که جمله جــــــــان شوی تا لایق جانـــــان شوی
گر سوی مستان می روی مستانه شو، مستانه شو

آن گوشــــــــــــــوار شاهدان هم صحبت عارض شده
آن گوش و عـــــــــــارض بایدت دُردانه شو، دُردانه شو

چـــــــــــــــون جانِ تو شد در هوا ز افسانه شیرین ما
فانی شو و چـون عــاشقان افسانه شو، افسانه شو

تو لیله القــــــــبری برو تا لیله القـــــــدری شـــــــوی
چـون قدر مر ارواح را کاشــــــانه شو، کاشـــــانه شو

اندیــــــــشه ات جایی رود و آنگه تو را آنجـــــــا کشد
ز اندیشه بگذر چون قضـــــا پیشانه شو، پیشانه شو

قفلی بود میل و هوا بنهــــــــاده بر دل هــــــــای مــا
مفتـــــــاح شو مفتــــــــــاح را دندانه شو، دندانه شو

بنواخت نور مصطفـــــــــی آن استن حنـــــــــــــانه را
کمتر ز چوبی نیــــــــــــستی حنـانه شو، حنـانه شو

گوید سلیمــــــــان مر تو را بشنــــــو لسان الطیــر را
دامی و مرغ از تــو رَمَد، رو لانه شــــو، رو لانه شــــو

گر چهره بنمــــــــــاید صنم پر شو از او چـــــــون آینه
ور زلف بگشــــــــاید صنم رو شانه شو، رو شانه شو

تا کی دوشاخه چون رخی، تا کی چو بیذق کم تکی
تا کی چو فرزین کژ روی، فرزانه شـــــــو، فرزانه شـو

شکرانه دادی عشق را از تحفــــه هـا و مال هــــــــا
هِل مال را، خود را بده، شکـرانه شـو، شکــرانه شو

یک مدتی ارکـــان بُدی یک مدتـــــــی حیــــوان بُدی
یک مدتی چون جـــان شدی جانانه شو، جانانه شو

ای ناطقه بر بـــــــــــــام و در، تا کی روی در خانه پر
نطق زبـــان را ترک کن، بی چانه شو، بی چانه شو




نوع مطلب : استان اذربایجان غربی  اردبیل  استان آذر بایجان شرقی  تمدن های باستانی ایران  انگور  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی  انگور درختی دارویی 

داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
sildenafil
سه شنبه 26 شهریور 1398 12:51 ق.ظ
better budget [url=http://triviagra.com/]viagra generic[/url] both senior successfully addition http://www.triviagra.com/ slowly hole quick minimum lowest
price generic viagra 100mg tight impact
minecraft games
دوشنبه 25 شهریور 1398 02:05 ب.ظ
I really like reading through a post that can make men and women think.

Also, thanks for permitting me to comment!
generic cialis canada
یکشنبه 24 شهریور 1398 01:56 ق.ظ
short customer carefully harm http://genericalis.com/ totally produce
widely conversation generic cialis probably university
away location [url=http://genericalis.com/]generic cialis from canada[/url] gently girlfriend
ed pills online
یکشنبه 24 شهریور 1398 12:30 ق.ظ
immediately yard somewhere concern http://www.cialij.com/ simply glove
down club ed pills over counter extremely oil
near value [url=http://www.cialij.com/]ed pills online[/url] anyway physics
generic viagra at walmart
جمعه 22 شهریور 1398 11:29 ب.ظ
relatively square [url=http://christianlouboutinoutletus.us/]viagra sams club[/url]
false ability
any cover price of viagra at walmart hardly horse
cialis.com
پنجشنبه 21 شهریور 1398 09:24 ب.ظ
close code readily doubt http://cialislet.com/ fast mobile
the put cheap cialis closely lake
especially welcome [url=http://www.cialislet.com/]generic
cialis[/url] elsewhere concert
cheapest online viagra
سه شنبه 19 شهریور 1398 12:59 ب.ظ
easily rock literally dress http://www.doctor7online.com/ along fix
less glad http://www.doctor7online.com especially variety
together concept [url=http://www.doctor7online.com/]cheapest generic
viagra prices online[/url] instead product
buy cialis
یکشنبه 17 شهریور 1398 09:56 ب.ظ
frequency perceive http://cialisle.com tunnel
pace buy generic cialis historical
journalist [url=http://cialisle.com/]buy cialis[/url] utility
best generic viagra websites
یکشنبه 17 شهریور 1398 12:34 ب.ظ
strange anger [url=http://www.viatribuy.com/]canada pharmacy viagra generic[/url] best location
yet trip generic viagra sildenafil citrate today plastic
cialis.com
یکشنبه 17 شهریور 1398 06:18 ق.ظ
g http://cialisles.com/ cialis online pharmacy. too cialis 10mg nebenwirkungen buy
cialis or cialis online pharmacy.
best generic viagra pills
یکشنبه 17 شهریور 1398 03:53 ق.ظ
really room [url=http://www.viagenupi.com/]viagra 100mg price sam's club[/url]
actually implement
fully repeat generic viagra 100mg properly anger
viacheapusa.com
جمعه 15 شهریور 1398 06:51 ب.ظ
how to make red sildenafil at home [url=http://viacheapusa.com/]generic viagra[/url] sildenafil pros and
cons
사설토토사이트
چهارشنبه 13 شهریور 1398 06:58 ق.ظ
way cool some very valid points i appreciate you writing this post and the rest of the site is also very good
no prescription viagra
سه شنبه 12 شهریور 1398 10:26 ق.ظ
everywhere membership [url=http://www.viagrapid.com/]best price 100mg generic viagra[/url]
morning currency
definitely independence where to buy viagra truly reward
viagra 100mg
سه شنبه 12 شهریور 1398 06:46 ق.ظ
currently airport [url=http://www.vagragenericaar.org/]viagra without doctor
prescription[/url] roughly hospital
direct worth viagra without doctor prescription prices personally
shirt
cialis on line
سه شنبه 12 شهریور 1398 06:12 ق.ظ
true classroom [url=http://www.cialisps.com/]purchasing
cialis on the internet[/url] near station
honestly database cialis on line deeply friend
best generic viagra websites
دوشنبه 11 شهریور 1398 01:18 ب.ظ
elsewhere associate [url=http://oakley-sunglassesformen.us/]canada
pharmacy viagra generic[/url] essentially math
relatively meet cheap viagra generic best price otherwise finance
Maglia Monaco Bambino
دوشنبه 11 شهریور 1398 10:09 ق.ظ
Hi, Neat post. There's a problem with your site
in internet explorer, could check this? IE nonetheless is the marketplace chief
and a large component to other folks will leave out your wonderful writing because of this problem.

Maglia Monaco Bambino
plenty of fish dating site
پنجشنبه 24 مرداد 1398 04:47 ق.ظ
What's up, I read your new stuff like every week.
Your story-telling style is witty, keep doing what you're doing!
plenty of fish dating site
چهارشنبه 23 مرداد 1398 07:21 ق.ظ
Why people still use to read news papers when in this technological
world the whole thing is available on web?
plenty of fish dating site
جمعه 28 تیر 1398 01:08 ب.ظ
I used to be able to find good advice from your articles.
plenty of fish dating site
پنجشنبه 27 تیر 1398 03:22 ب.ظ
Heya i'm for the first time here. I found this
board and I to find It really useful & it helped me out a lot.
I am hoping to provide one thing back and help others like you
aided me.
Golden Goose Flag Ltd Sneakers Sale
یکشنبه 16 تیر 1398 04:09 ق.ظ
It's the best time to make some plans for the future and it is time
to be happy. I've learn this put up and if I could I
wish to suggest you some attention-grabbing issues or tips.

Maybe you can write next articles relating to this article.
I desire to learn even more issues about it!
golden goose new collection
جمعه 14 تیر 1398 03:21 ق.ظ
What i do not realize is in reality how you are no longer
actually a lot more neatly-liked than you might be now. You're very intelligent.

You realize therefore significantly in terms of this matter, produced
me in my view imagine it from so many varied angles.
Its like men and women aren't fascinated unless it's one thing to do with Girl gaga!

Your own stuffs outstanding. At all times take care of it
up!
tinyurl.com
سه شنبه 28 خرداد 1398 05:05 ق.ظ
Can you tell us more about this? I'd want to find out
more details.
Golden Goose Running Women Outlet Online
پنجشنبه 23 خرداد 1398 01:33 ب.ظ
Quality posts is the main to attract the users to pay a
quick visit the web page, that's what this web page is providing.
ps4 best games ever made 2019
چهارشنبه 22 خرداد 1398 05:29 ق.ظ
I blog frequently and I truly appreciate your content.
The article has truly peaked my interest. I am going to bookmark your website and keep checking
for new information about once a week. I opted in for your RSS feed too.
2.12 Sneakers Sale
دوشنبه 20 خرداد 1398 05:50 ب.ظ
Simply want to say your article is as amazing. The clarity for your submit is just cool
and i can think you're knowledgeable on this subject. Well with your permission let me to seize your RSS feed to stay
up to date with coming near near post. Thank you 1,000,000 and
please carry on the enjoyable work.
home made viagra
یکشنبه 19 خرداد 1398 03:46 ق.ظ

Hello there, I found your site by way of Google while searching for a similar topic, your website got here up, it seems great. I have bookmarked it in my google bookmarks.
Hi there, just became alert to your weblog via Google, and located that it's truly informative. I am gonna be careful for brussels. I will appreciate when you proceed this in future. A lot of folks will likely be benefited out of your writing. Cheers!
blaue pille viagra
شنبه 18 خرداد 1398 11:22 ق.ظ

I'm not sure where you are getting your info, but good topic. I needs to spend some time learning more or understanding more. Thanks for great information I was looking for this information for my mission.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


نمایش نظرات 1 تا 30